| چکیده فارسی مقاله |
زمينه و هدف: امروزه يکی از مهمترين معضلات زيست محيطی مواد زايد توليدی در مراکز دندانپزشکی است که به علت دارا بودن عوامل خطرناک، سمی و بيماریزا ازاهميت خاصی برخوردار است. اين مطالعه با هدف بررسی و آناليز زبالههای توليدی در مراکز دندانپزشکی عمومی شهر همدان انجام شد. روش بررسی: در اين مطالعه توصيفی از 104 مطب دندانپزشکی عمومی موجود در شهر همدان 10 مطب به صورت تصادفی ساده انتخاب و از هر مطب سه نمونه در انتهای سه روز کاری متوالی (روزهای يکشنبه، دوشنبه و سهشنبه هر هفته) برداشت شد. نمونهها به صورت دستی جداسازی و به 74 جزء مختلف تفکيک و با استفاده از ترازوی آزمايشگاهی توزين شدند. در مرحله بعد اجزای توزين شده بر اساس ويژگی و پتانسيل خطرزايی دستهبندی شدند. يافتهها: ميزان کل زباله ساليانه توليدی در مطبهای دندانپزشکی عمومی شهر همدان برابر با 67/14662 کيلوگرم (88/20009>حدود اطمينان 95% >/45/9315) میباشد. سهم توليد زبالههای عفونی، زبالههای شبه خانگی، زبالههای شيميايی و دارويی و زبالههای سمی به ترتيب برابر با 93/51،16/ 38، 47/9 و 44/0% میباشد. اجزای اصلی تشکيل دهنده زبالههای توليدی در مطبهای دندانپزشکی عمومی شامل 14جزء میشود که در مجموع بيش از 80% زبالههای دندانپزشکی را تشکيل میدهند. بنابراين جهت انجام برنامههای کاهش، جداسازی و بازيافت زباله در مطبهای دندانپزشکی میبايست بيشترين تمرکز را روی اين اجزا داشت. نتيجهگيری: در رابطه با مديريت بهينه زبالههای دندانپزشکی پيشنهاد بر اين است که علاوه بر آموزش دندانپزشکان جهت انجام فعاليتهای مربوط به کاهش، جداسازی و يا بازيافت زباله در داخل مطب، جمعآوری، حمل و نقل و دفع هر کدام از بخشهای زبالههای دندانپزشکی (زبالههای سمی، شيميايی و دارويی، عفونی و شبه خانگی) به صورت جداگانه و مطابق با دستورالعملها و ضوابط مربوطه انجام گيرد. |
| چکیده انگلیسی مقاله |
Background and Aim: Today, one of the most important environmental issues is dental solid wastes which are of great importance because of the presence of hazardous, toxic and pathogen agents. In this survey, solid waste produced in Hamedan general dental offices is evaluated. Materials and Methods: In this descriptive study, from 104 general dental offices in Hamedan , 10 offices were selected in simple random way. From each offices, 3 sample at the end of successive working day (Sunday, Monday and Tuesday) were analyzed. Samples were manually sorted into different 74 components and measured by means of laboratory scale. Then, measured components were classified in the basis of characteristic and hazardous potential as well as material type. Results: Total annual waste produced in general dental offices in Hamadan is 14662.67 Kg (9315.45>95.0% Confidence Interval>20009.88). Production percentages of infectious, domestic type, chemical and pharmaceutical and toxic wastes were 51.93, 38.16, 9.47, 0.44 respectively. Main components of produced dental waste were 14 components that consist of more than 80 percents of total dental solid waste. So, waste reduction, separation and recycling plans in the offices must be concentrated on these main components. Conclusion: In order to dental waste proper management, it is suggested that in addition to educate dentists for waste reduction, separation and recycling in the offices, each section of dental waste(toxic,chemical and pharmaceutical, infectious and domestic type wastes) separately and according to related criteria should be managed. |