مقدمه: در گذشته مهمترين عوامل بيماريزا خصوصاً در جوامع در حال پيشرفت، عوامل عفونی بوده است ولی در حال حاضر بيماريهای غيرواگير، بخش عمده بيماريها را در کليه جوامع در حال پيشرفت تشکيل می‌دهند. بيماريهای قلبی عروقی در اين بين از اهميت ويژه‌ای برخوردارند. شناسايی عوامل خطرزای بيماريهای قلبی عروقی از اهميت ويژه‌ای برخوردار است. اين پروژه با هدف تعيين عوامل خطرساز سکته حاد قلبی انجام شد.
مواد و روشها: در اين طرح که به صورت يک طرح مورد شاهدی از تابستان 79 تا زمستان 81 در بيمارستان امام تهران انجام شد،‌ تعداد 242 نفر مورد (افرادی که با تشخيص سکته قلبی حاد در بيمارستان بستری شدند و حداقل 24 ساعت در بيمارستان بصورت زنده حضور داشتند) و 227 نفر شاهد به صورت غيرتصادفی ساده (Sequentail) برای شرکت در طرح انتخاب شدند. پس از ذکر پژوهشی بودن کار، پرسشنامه‌های از پيش آماده شده مخصوص برای افراد مورد و شاهد بطور جداگانه تکميل شد که پرسشنامه‌ها داده‌ای مختلف را در زمينه گذشته بيماران از جهت برخورد با عوامل خطرزا مورد بررسی قرار می‌دادند. عوامل مورد بررسی عمدتاً شامل عوامل دموگرافيک و تغذيه‌ای،‌ عوامل مربوط به مصرف دخانيات،‌ فعاليت فيزيکی،‌ عوامل مرتبط با خواب و استرس‌های روانی می‌گرديدند.
يافته ها: ميانگين سنی افراد مورد بررسی سال بود که اين رقم تفاوت معنی‌داری را بين افراد گروه مورد و شاهد نشان داد. قابل ذکر است که افراد گروه مورد و شاهد پيشاپيش از اين جهت با يکديگر همسان شده بودند. همچنين در اين مطالعه تفاومت معنی‌داری بين فراوانی جنسی افراد مورد بررسی بدست نيامد. در اين مطالعه ديده شد که فراوانی مصرف توتون و تنباکو در افراد گروه مورد بطور معنی‌داری بيش از افراد گروه شاهد بود (05/0P<). همچنين فراوانی مصرف نوشابه های الکلی در افراد گروه شاهد بطور معنی‌داری بيشتر از افراد گروه مورد بود و در افراد گروه مورد ديده شد که فراوانی مصرف چای و ميزان استرس در منزل و محيط کار بطور معنی‌داری بيش از افراد گروه شاهد بود (05/0P<). تفاوت معنی‌داری بين ميزان فعاليت در دو گروه مورد و شاهد مشاهده نشد. ميزان خواب با کيفيت کم در گروه مورد بيشتر از گروه شاهد بود (027/0P<).
نتيجه‌گيری و توصيه‌ها: در مجموع با توجه به يافته های اين بررسی به نظر می‌رسد که مهمترين عوامل خطرزا در جامعه بررسی شده وضعيت تغذيه‌ای، مصرف دخانيات،‌ تجربه استرس‌زاها و بالا بودن ميزان ادراک استرس،‌ خواب با کيفيت کم و فعاليت ورزشی ناکافی بوده اند.